باديان هر يك چهار ماشه الايچى خرد دو ماشه زوفاى خشك سه ماشه جوشانيده نبات داخل كرده يا سكنجبين براى قطع بلغم فم معده آميخته بنوشند و يا سناى مكى اصل السوس باديان مصطكى گل سرخ جوشانيده گلقند داخل نموده نيم‌گرم بنوشند . و اگر فصل و مزاج گرم باشد و بعد تخمه عارض شود . سكنجبين ساده دو توله به عرق باديان پاو سير و گلاب چهار توله و شيره‌ى كاسنى شش ماشه و گلقند دو توله بدهند . و ايضاً مصطكى يك ماشه سوده به گلقند آفتابى سرشته همراه عرق باديان عرق عنب الثعلب شربت انار شيرين دهند باز جوارش مصطكى شش ماشه عرق باديان گلاب بدهند بر فصل مسهل . و اگر با قبض بسيار بود سناى مكى پنج ماشه گل بنفشه عنب الثعلب هر يك شش ماشه گل سرخ چهار ماشه مويز منقى ده دانه الايچى خرد سه ماشه جوشانيده فلوس خيارشنبر شش توله ترنجبين چهار توله گلقند سه توله روغن بادام نه ماشه . و اگر بعد تخفيف باز عارض گردد منتضج گل سرخ گل بنفشه هر يك چهار ماشه الايچى خرد سه ماشه بيخ كاسنى شش ماشه جوشانيده شربت بنفشه دو توله بدهند باز گل خطمى باديان مصطكى عنب الثعلب هر يك چهار ماشه نبات داخل كرده پس در مسهل دوم زنجبيل يك ماشه تربد سفيد دو ماشه آلوبخارا گل نيلوفر افزايند و در مسهل سوم حب ايارج افزايند بعده مصطكى يك ماشه سوده با طريقل يك توله سرشته بخورند بالايش شيره‌ى باديان چهار ماشه شيره‌ى كاسنى شش ماشه عرق شاهتره ده توله شربت انار شيرين دو توله روز دوم اگر قبض باشد شربت دينار دو توله دهند . و ايضاً عود مصطكى هر يك دو ماشه دانه‌ى هيل سه ماشه سپستان باز ده دانه جوشانيده شربت انار شيرين دو توله داخل نموده بنوشند و روز دوم گل سرخ افزايند روز سوم مسهل سناى مكى نه ماشه باديان بيخ باديان اصل السوس مويز منقى تخم كاسنى كوفته مصطكى گل سرخ جوشانيده گلقند دو توله براى اخراج بلغم دهند و بعد مسهلات به جهت تقويت فم معده پودينه دو ماشه اصل السوس چهار ماشه الايجى خرد سه ماشه سپستان باز ده دانه مصطكى دو ماشه جوشانيده گلقند دو توله داخل كرده بطور قهوه بدهند روز دوم عود افزايند . و ايضاً دارچينى باديان اسطوخودوس افسنتين به عرق باديان و گلاب جوشانيده گلقند نسترن داخل كرده بدهند بعده به رعايت نفخ و درد نانخواه به سفايج افزايند . و اگر مرضعه را فواق با غشى و عرق سرد و تنفس به آواز باشد اول لگاب عرق شاهتره سكنجبين ساده دهند روز دوم دانه‌ى هيل سه ماشه نعناع دو ماشه آلوبخارا هفت دانه پوست ترنج دو ماشه جوشانيده شربت انار منعنع غذا شله روز سوم پوست ترنج مصطكى نعناع هر يك دو ماشه باديان چهار ماشه جوشانيده گلقند نسرين دو توله روز چهارم سكنجبين منعنع افزايند روز پنجم سكنجبين ساده باز مصطكى نعناع هر يك دو ماشه گاو زبان چهار ماشه پوست ترنج دو ماشه آلو بخارا هفت دانه جوشانيده شربت انارين منعنع باز اصل السوس چهار ماشه عود دو ماشه افزايند . و گويند كه هليله‌ى كابلى و آمله هر يك سه درم عود هندى مصطكى هر واحد يك درم نيم كوفته در شراب سى درم تر كرده نوشيدن مجرب است و نيكوترين مسهلات در اين انواع ايارج است سويدى از اطبا نقل كرده كه شرب عصاره‌ى نام شبت و تخم آن و جندبيدستر همراه سركه‌ى ممزوج به آب و شكر با همراه جلاب و كذا تخم جاوشير و خيرى بستانى به آب انار ترش و نعنع به مثل آن نام جوشانيده و كرفس و گل ارمنى و تخم سداب يك درم به عسل و عصاره‌ى آن يك وقيه به عسل دو وقيه و گل نسرين چهار درم به عسل و موميائى يك حبه به طبخ كرفس و دارچينى مع مصطكى به شراب پخته و كمون به سركه و كشوث به سركه و زراون مدحرج و راسن به طبيخ حلبه و اسقولوقندريون به سركه و طبيخ پوست بيرون پسته و پودينه‌ى كوهى يك مثقال و سركه‌ى تند كه در آن جندبيدستر حل كرده باشند و سركه مع نفع بستانى و حب القلت دو درم كوفته و زعفران و سورنجان به آب گرم و تخم بادرنجبويه كوفته و عرق او و عصاره‌ى تازه او و بلج به شراب و فرومانا به سركه و زوفاى خشك و فلفل سياه و سركه‌ى عنصل و فطراساليون و زنجبيل و طبيخ شابانك و دارشيشعان و كذا شرب و ضماد عصاره‌ى تمام در شراب كهنه پخته و عرطنيثا و خيرى و نعنع مع بيخ كرفس و عصاره‌ى برگ ترنج و بخور مريم و زراوند و حب الغار و نانخواه و شب يمانى و كذا ضماد جندبيدستر به سركه و كذا نوشا درو صعتر فارسى مساوى به عسل و كذا اكل به قله‌ى ترنجان پخته و لعق فوه الصبغ به عسل هر واحد نافع فوق بلغمى است . مسيحى گفته كه هرگاه فواق از كيموس در تجويف معده باشد علاج به قى كنند و هرگاه از كيموس در جرم معده باشند استفراغ به ادويه‌ى مستفرغ آن خلط نمايند هرگاه و هرگاه از كيموس غليظ متشبت در معده باشد تحريك به حركت قوى و تحريك عطاش به ادويه معطسه نمايند و ادويه‌ى ملطفه مثل تخم كرفس و دو قودوج و انيسون و پودينه و اسارون و زيره و زنجبيل و زراوند مدحرج و جند بيدسترو ناردين با سركه‌ى مفصل بخورند يا بگيرند جندبيدستر نيم درم